{"id":91220,"date":"2020-11-27T09:37:17","date_gmt":"2020-11-27T09:37:17","guid":{"rendered":"https:\/\/logon.media\/logon_article\/filozofia-w-czasach-zametu-cz-2\/"},"modified":"2020-11-27T09:37:17","modified_gmt":"2020-11-27T09:37:17","slug":"filozofia-w-czasach-zametu-cz-2","status":"publish","type":"logon_article","link":"https:\/\/logon.media\/pl\/logon_article\/filozofia-w-czasach-zametu-cz-2\/","title":{"rendered":"Filozofia w czasach zam\u0119tu – cz. 2"},"content":{"rendered":"

Id\u017a do cz. 1<\/a><\/p>\n

\n

Dzieci naucza B\u00f3g<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n

Te wznios\u0142e s\u0142owa s\u0142ynnego czeskiego filozofa, pedagoga i teologa, Jana Amosa Kome\u0144skiego (1608- 1670), przysz\u0142y mi do g\u0142owy niedawno, gdy w gazecie wieczornej przeczyta\u0142em wiadomo\u015b\u0107 specjaln\u0105:<\/p>\n

\u201cDzieci z indyjskich miast prze\u017cy\u0142y szok, gdy w szczytowym punkcie kryzysu pandemicznego, odkry\u0142y nagle, \u017ce niezwykle ha\u0142a\u015bliwy i intensywny ruch uliczny, do kt\u00f3rego by\u0142y przyzwyczajone, usta\u0142, i znikn\u0119\u0142y smr\u00f3d i zanieczyszczenia, kt\u00f3re je zwykle otacza\u0142y. Ku swemu zdziwieniu ujrza\u0142y, niekt\u00f3re z nich po raz pierwszy w \u017cyciu, \u017ce ich miasto po\u0142o\u017cone jest w\u015br\u00f3d pi\u0119knych g\u00f3r; mog\u0142y nawet z daleka dojrze\u0107 Himalaje. I zastanawia\u0142y si\u0119, nie rozumiej\u0105c, dlaczego rodzice nigdy im nie powiedzieli, jak pi\u0119knie wygl\u0105da otaczaj\u0105cy je \u015bwiat\u201d.<\/p>\n

Czterysta lat temu Komeniusz wskazywa\u0142, jak powinno si\u0119 traktowa\u0107 dzieci w takich sytuacjach. Dzieci s\u0105 niczym teologowie, twierdzi\u0142 z przekonaniem. Ka\u017cde pytanie, kt\u00f3re zadaj\u0105, powinno by\u0107 traktowane powa\u017cnie. Dzieci maj\u0105 naturalny, wyj\u0105tkowy wgl\u0105d w istot\u0119 rzeczy. Nosz\u0105 w sobie prawd\u0119, a ich ogl\u0105d rzeczywisto\u015bci jest nieska\u017cony. Ich nauczycielem jest samo \u017cycie; widzialna i namacalna rzeczywisto\u015b\u0107. Tak, Kome\u0144ski by\u0142 przekonany, \u017ce dzieci s\u0105 m\u0105drzejsze i bardziej uduchowione ni\u017c doro\u015bli.<\/p>\n

Wa\u017cne jest, by piel\u0119gnowa\u0107 u dziecka ten naturalny wgl\u0105d za pomoc\u0105 w\u0142a\u015bciwej edukacji i odpowiedniego szkolenia. \u0179r\u00f3d\u0142em tego nauczania winny by\u0107 teksty duchowe, takie jak Biblia, oraz odkrywana na nowo, natura. \u017byj\u0105c w harmonii z natur\u0105 i stosuj\u0105c si\u0119 do jej praw, dziecko, i p\u00f3\u017aniejszy doros\u0142y, mo\u017ce uzyska\u0107 g\u0142\u0119bszy wgl\u0105d, pozytywnie do\u015bwiadczaj\u0105c lekcji, kt\u00f3rych udziela nam sama natura. Pierwsz\u0105 lekcj\u0105 jest odpowiedzialno\u015b\u0107 za \u017cycie w zgodzie z jej prawami i postawa wolna od wykorzystywania jej i nadu\u017cywania. Wed\u0142ug Kome\u0144skiego, podstaw\u0105 dla tego jest zrozumienie, \u017ce dzieci pochodz\u0105 ze \u015awiat\u0142a i \u017ce do \u015awiat\u0142a powr\u00f3c\u0105.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

(Portret Jana Amosa Kome\u0144skiego namalowany przez Jurriaena Ovensa)<\/p>\n

\u017bycie Kome\u0144skiego wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas uzna\u0142aby za burzliwe. Dzi\u0119ki niemu m\u00f3g\u0142 wykaza\u0107, \u017ce cz\u0142owiek powinien \u017cy\u0107 w wolno\u015bci od przywi\u0105za\u0144 i poprzez trwanie w wierze pozwala\u0107 wszystkiemu odej\u015b\u0107. W swym \u017cyciu prze\u017cy\u0142 trzy wielkie tragedie, trac\u0105c \u017con\u0119, dzieci, ca\u0142y sw\u00f3j dobytek i dom. Sta\u0142o si\u0119 to za spraw\u0105 ognia, zarazy i prze\u015bladowa\u0144. Za ka\u017cdym razem zmuszany by\u0142 do w\u0119drownego \u017cycia, a mimo to zdo\u0142a\u0142 napisa\u0107 i wyda\u0107 imponuj\u0105c\u0105 liczb\u0119 250  ksi\u0105\u017cek. W swym najbardziej znanym dziele \u201cUnum Necessarium\u201d[i]<\/a> pochodz\u0105cym z 1669 roku, wspomina podr\u00f3\u017ce, kt\u00f3re odby\u0142 i dzieli si\u0119 swym \u017cyciowym do\u015bwiadczeniem.<\/p>\n

\n

1) Nie obci\u0105\u017caj si\u0119 rzeczami, kt\u00f3rych tak naprawd\u0119 nie potrzebujesz, lecz zadowalaj si\u0119 ma\u0142ymi wygodami, kt\u00f3re masz do dyspozycji, chwal\u0105c Boga w ka\u017cdej sytuacji.<\/em><\/p>\n

2) Je\u015bli brak ci wyg\u00f3d, zadowalaj si\u0119 tym, co jest absolutnie konieczne.<\/em><\/p>\n

3) Je\u015bli r\u00f3wnie\u017c to zostanie ci odebrane, skup si\u0119 na ratowaniu samego siebie.<\/em><\/p>\n

4) Je\u015bli nie mo\u017cesz siebie uratowa\u0107, pog\u00f3d\u017a si\u0119 z tym, lecz upewnij si\u0119, \u017ce jeste\u015b blisko Boga. Kto ma Boga, ten mo\u017ce si\u0119 obej\u015b\u0107 bez wszystkiego innego, poniewa\u017c posiada najwy\u017csze dobro, jakie cz\u0142owiek mo\u017ce sobie wyobrazi\u0107. Posiada \u017cycie wieczne z Bogiem i w Bogu na zawsze. Jest to cel i kres wszystkiego, czego cz\u0142owiek mo\u017ce pragn\u0105\u0107.<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n

Tekst ten jest wyrazem ogromnego zaufania, puszczeniem wszystkiego dzi\u0119ki sile wiary. Le\u017cy na moim nocnym stoliku, jest mym nieod\u0142\u0105cznym towarzyszem.<\/p>\n

Id\u017a do cz. 3<\/a><\/p>\n

\n

[i]<\/a> Polskie wydanie: Jan Amos Kome\u0144ski, Unum necessarium czyli Jedyne konieczne<\/em>, prze\u0142. Joanna Sachse, Pracownia Borgis, Wroc\u0142aw.<\/p>\n","protected":false},"author":923,"featured_media":11322,"template":"","meta":{"_acf_changed":false},"tags":[],"category_":[110081],"tags_english_":[],"class_list":["post-91220","logon_article","type-logon_article","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","category_-livingpast-pl"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/logon_article\/91220","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/logon_article"}],"about":[{"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/logon_article"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/923"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11322"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=91220"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=91220"},{"taxonomy":"category_","embeddable":true,"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/category_?post=91220"},{"taxonomy":"tags_english_","embeddable":true,"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags_english_?post=91220"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}