W ekonomii kalkuluje si\u0119, jaki powinien by\u0107 idealny doch\u00f3d, aby dana osoba czu\u0142a si\u0119 szcz\u0119\u015bliw\u0105. Innowacyjny jest tu pogl\u0105d, i\u017c wi\u0119cej pieni\u0119dzy niekoniecznie oznacza wi\u0119cej szcz\u0119\u015bcia. Idealny doch\u00f3d ma ostatecznie zale\u017ce\u0107 od miejsca zamieszkania i od osobowo\u015bci danego cz\u0142owieka. Oczywi\u015bcie w gr\u0119 wchodz\u0105 r\u00f3wnie\u017c takie czynniki jak komfort i poczucie bezpiecze\u0144stwa. Mog\u0105 si\u0119 one jednak r\u00f3\u017cni\u0107 w zale\u017cno\u015bci od warto\u015bci, jak\u0105 im dana osoba nadaje, na co mo\u017ce mie\u0107 wp\u0142yw warto\u015b\u0107 przypisywana tym rzeczom w jej otoczeniu.<\/p>\n
Uwzgl\u0119dniaj\u0105c klasyczny ju\u017c podzia\u0142 na to, co \u201educhowe\u201d, i na to, co \u201ematerialne\u201d (podzia\u0142, kt\u00f3ry jest bardziej dydaktyczny ni\u017c prawdziwy), pewne jest, \u017ce szcz\u0119\u015bcie nie zale\u017cy od \u017cyciowych okoliczno\u015bci. Nie chodzi o to, \u017ceby osi\u0105gn\u0105\u0107 pewne cele w \u017cyciu, takie jak posiadanie dobrej pracy, dobrej rodziny, wysokiej pozycji spo\u0142ecznej, zdrowia, itp., lecz raczej o to, by odkry\u0107, co pozostaje, je\u015bli tego wszystkiego zabraknie.<\/p>\n
Wydaje si\u0119, \u017ce dla os\u00f3b rozwijaj\u0105cych si\u0119 duchowo nie ma innego wyj\u015bcia, jak tylko rozwa\u017cenie spraw z tej perspektywy. Ludzie, kt\u00f3rzy nie przywi\u0105zuj\u0105 wagi do duchowo\u015bci, maj\u0105 prawo uwa\u017ca\u0107 dobrobyt lub wysoki standard \u017cycia za szcz\u0119\u015bcie. Tymczasem podstawow\u0105 cech\u0105 szcz\u0119\u015bcia jest to, \u017ce ci, kt\u00f3rzy je posiedli, nie mog\u0105 go utraci\u0107; musi to by\u0107 pe\u0142ne, sta\u0142e posiadanie.<\/p>\n
Szcz\u0119\u015bcie wed\u0142ug niekt\u00f3rych filozof\u00f3w<\/strong><\/p>\n Najbardziej znani filozofowie w historii (nawet ci pragmatyczni i odrzucaj\u0105cy mistycyzm) zgodnie twierdzili, \u017ce szcz\u0119\u015bcie musi by\u0107 stanem kompletnym. Tak uwa\u017ca\u0142 na przyk\u0142ad grecki filozof Arystoteles, \u017cyj\u0105cy w IV wieku p.n.e. W swej Etyce nikomachejskiej<\/em> stwierdzi\u0142, \u017ce ludzie rzeczywi\u015bcie potrzebuj\u0105 wielu rzeczy, aby czu\u0107 si\u0119 szcz\u0119\u015bliwymi (dobrych dochod\u00f3w, wypr\u00f3bowanych przyjaci\u00f3\u0142, dobrej reputacji, itd.). Jednak twierdzi on r\u00f3wnie\u017c, \u017ce rzeczy te dadz\u0105 szcz\u0119\u015bcie tylko temu, kto posiada wysok\u0105 moralno\u015b\u0107 i rozeznanie, kt\u00f3re nabywa si\u0119 wraz z do\u015bwiadczeniem. W zwi\u0105zku z tym, m\u0142odzi ludzie nie mog\u0105 by\u0107 ani szcz\u0119\u015bliwi, ani moralni, poniewa\u017c nie maj\u0105 do\u015bwiadczenia i s\u0105 ow\u0142adni\u0119ci przez r\u00f3\u017cnego rodzaju pasje. R\u00f3wnie\u017c ludzie biedni nie mog\u0105 by\u0107 ani szcz\u0119\u015bliwi, ani moralni, poniewa\u017c musz\u0105 walczy\u0107 o przetrwanie. Innymi s\u0142owy, zdaniem Arystotelesa, szcz\u0119\u015bcie nie jest dla wszystkich. Takie my\u015blenie by\u0142o dla staro\u017cytnych Grek\u00f3w czym\u015b zupe\u0142nie naturalnym. Ale Arystoteles stwierdza r\u00f3wnie\u017c, \u017ce nawet je\u015bli cz\u0142owiek uzale\u017cnia swoje szcz\u0119\u015bcie od d\u00f3br materialnych, to nie mo\u017ce go utraci\u0107, poniewa\u017c \u017ceby je utraci\u0107, musia\u0142by pope\u0142ni\u0107 b\u0142\u0105d; jednak je\u015bli jest szcz\u0119\u015bliwy, to dlatego, \u017ce jest cnotliwy i ma rozeznanie, a skoro jest cnotliwy i ma rozeznanie, to nie pope\u0142nia b\u0142\u0119d\u00f3w.<\/p>\n Arystotelesowska wizja szcz\u0119\u015bcia jest sprzeczna z my\u015bl\u0105 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105, wed\u0142ug kt\u00f3rej cz\u0142owiek jest istot\u0105 upad\u0142\u0105 i grzeszn\u0105 z natury; istot\u0105 niezdoln\u0105 do samodzielnego osi\u0105gni\u0119cia prawdziwej cnoty, a zatem ca\u0142kowicie zale\u017cn\u0105 od Boga. Sytuacj\u0119 t\u0119 mo\u017cna zmieni\u0107 jedynie wtedy, gdy cz\u0142owiek odpowie na boskie wezwanie. Ci, kt\u00f3rzy pod\u0105\u017c\u0105 za Bogiem, zostan\u0105 przez Niego nape\u0142nieni w niepoj\u0119ty spos\u00f3b.<\/p>\n Augustyn, filozof i teolog \u017cyj\u0105cy w V wieku n.e., powiedzia\u0142, \u017ce \u0142asce Boga nie mo\u017cna si\u0119 oprze\u0107. Oznacza to, \u017ce z pewnego punktu widzenia nie chodzi o to, \u017ce wierz\u0105cy chce „s\u0142u\u017cy\u0107 Bogu”, ale o to, \u017ce nie mo\u017ce on czyni\u0107 nic innego. To r\u00f3wnie\u017c by\u0142oby pe\u0142ne szcz\u0119\u015bcie, poniewa\u017c pochodzi od Boga, ale w tym wypadku jest ca\u0142kowicie niezale\u017cne od okoliczno\u015bci.<\/p>\n Niemiecki filozof Gottfried Leibniz (1646-1716) w swojej Rozprawie metafizycznej<\/em> napisa\u0142, \u017ce je\u015bli nagle ca\u0142y \u015bwiat zosta\u0142by zniszczony, w\u0142\u0105cznie z jego cia\u0142em fizycznym, i pozosta\u0142aby tylko jego dusza i B\u00f3g, zwi\u0105zek duszy z Bogiem pozosta\u0142by nietkni\u0119ty.<\/p>\n Szcz\u0119\u015bcie a duchowo\u015b\u0107 <\/strong><\/p>\n Osoby poszukuj\u0105ce duchowego spe\u0142nienia przyznaj\u0105, \u017ce brakuje im szcz\u0119\u015bcia, lecz je\u015bli musia\u0142yby trwa\u0107 w niepewno\u015bci podczas ca\u0142ego okresu poszukiwa\u0144, bez jakiegokolwiek znaku wskazuj\u0105cego na to, \u017ce znajduj\u0105 si\u0119 na w\u0142a\u015bciwej \u015bcie\u017cce, by\u0142oby to dla nich zbyt wyg\u00f3rowanym wymaganiem.<\/p>\n W Ewangelii Jana<\/em> Jezus m\u00f3wi do Nikodema:<\/p>\n Wiatr wieje tam, gdzie chce, i szum jego s\u0142yszysz, lecz nie wiesz, sk\u0105d przychodzi i dok\u0105d pod\u0105\u017ca. Tak jest z ka\u017cdym, kto narodzi\u0142 si\u0119 z Ducha. (J, 3: 8)<\/p><\/blockquote>\n W historii chrze\u015bcija\u0144stwa odnajdujemy mn\u00f3stwo przyk\u0142ad\u00f3w ludzi, kt\u00f3rym przytrafi\u0142o si\u0119 co\u015b, czego kompletnie nie da si\u0119 wyt\u0142umaczy\u0107. Wystarczy pomy\u015ble\u0107, jak wiele byli w stanie wycierpie\u0107 w imi\u0119 tego, w co wierzyli: od pobicia po uwi\u0119zienie, s\u0142uchaj\u0105c wie\u015bci o kolejnych zmar\u0142ych aposto\u0142ach. Ub\u00f3stwo stanowi\u0142o najmniejszy problem. Ich zachowanie jest niezrozumia\u0142e pod\u0142ug zwyk\u0142ych ludzkich standard\u00f3w, jako \u017ce norm\u0105 w\u015br\u00f3d ludzi jest d\u0105\u017cenie do przyjemno\u015bci i unikanie b\u00f3lu. By\u0107 mo\u017ce wszyscy oni byli fanatycznymi szale\u0144cami, lecz gdyby tak naprawd\u0119 by\u0142o, nie byliby w stanie m\u00f3wi\u0107 tak jasno o kolejnych etapach \u015bcie\u017cki, kt\u00f3rej opisy znajdujemy w listach Nowego Testamentu i dokumentach odnalezionych w 1945 roku w Nag Hammadi.<\/p>\n