Na s\u0142onecznym tarasie centrum konferencyjnego siedzi obok mnie m\u0142oda dziewczyna poch\u0142oni\u0119ta czytaniem ksi\u0105\u017cki Khalila Gibrana \u201ePiasek i piana\u201d. Spyta\u0142am j\u0105, czy chcia\u0142aby przeczyta\u0107 mi jaki\u015b konkretny fragment, kt\u00f3ry jej si\u0119 podoba, a ona spontanicznie wybra\u0142a ten:<\/p>\n
„Ten, kto nie rozumie swojego przyjaciela bezwarunkowo, ten nigdy go nie zrozumie”.<\/p><\/blockquote>\n
Zapyta\u0142am siebie:
\nCzy kiedykolwiek mo\u017cemy bezwarunkowo zrozumie\u0107 drug\u0105 osob\u0119 – nawet je\u015bli jest ona bliska naszemu sercu i wydaje nam si\u0119, \u017ce dobrze j\u0105 znamy?
\nCzy nasi przyjaciele, tak jak my wszyscy, nie maj\u0105 swoich tajemnic?<\/p>\nO przyja\u017ani, jej przes\u0142ankach, uwarunkowaniach i zawi\u0142o\u015bciach powiedziano i napisano prawie tyle samo, co o mi\u0142o\u015bci, bo czy\u017c nie s\u0105 one podobne?<\/p>\n
Czy rzeczywi\u015bcie zgodzi\u0142am si\u0119 napisa\u0107 artyku\u0142 na ten temat? Jestem wr\u0119cz przera\u017cona \u015bmia\u0142o\u015bci\u0105 takiego przedsi\u0119wzi\u0119cia! Jednocze\u015bnie jestem podekscytowana zbiegiem okoliczno\u015bci: ta m\u0142oda dziewczyna siedz\u0105ca obok przypomnia\u0142a mi, \u017ce to zadanie czeka na realizacj\u0119. Zostawiam j\u0105 zatopion\u0105 w jej w\u0142asnych my\u015blach.<\/p>\n
W bibliotece centrum konferencyjnego sprawdzam, co Mikhail Naimy, bliski przyjaciel Khalila Gibrana, ma do powiedzenia na temat przyja\u017ani. W „Ksi\u0119dze Mirdada” m\u0105dry Mirdad upomina dw\u00f3ch bardzo sk\u0142\u00f3conych przyjaci\u00f3\u0142:<\/p>\n
\u017badnych przyjaci\u00f3\u0142 mie\u0107 nie b\u0119dziecie tak d\u0142ugo, dop\u00f3ki cho\u0107 jednego cz\u0142owieka b\u0119dziecie wrogiem mogli nazwa\u0107. Czy\u017c serce, kt\u00f3re piel\u0119gnuje wrogo\u015b\u0107, mo\u017ce by\u0107 bezpiecznym schronieniem dla przyja\u017ani?<\/p><\/blockquote>\n
Czy nie ka\u017cdy z nas do\u015bwiadczy\u0142 rozczarowania i wyobcowania, kiedy nast\u0105pi\u0142 koniec przyja\u017ani lub zwi\u0105zku? Z pewn\u0105 doz\u0105 wnikliwo\u015bci i z pewnymi zmaganiami u\u015bwiadamiamy sobie, \u017ce to, co si\u0119 sko\u0144czy\u0142o, by\u0142o tak naprawd\u0119 przywi\u0105zaniem do okre\u015blonej formy pokrewie\u0144stwa, ale nie po\u0142\u0105czeniem w wielkiej Jedno\u015bci wszystkich rzeczy! Pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej mo\u017ce b\u0119dziemy w stanie cicho pob\u0142ogos\u0142awi\u0107 ukochan\u0105 osob\u0119, kt\u00f3ra znikn\u0119\u0142a nam z oczu i pozwoli\u0107 jej odej\u015b\u0107 w spokoju.<\/p>\n
Czy warto\u015b\u0107 spotkania drugiej osoby mo\u017ce by\u0107 mierzona czasem jego trwania? Czy przynale\u017cno\u015b\u0107 oznacza, \u017ce co\u015b lub kto\u015b „nale\u017cy” do nas?\u00a0 A mo\u017ce w pewnym momencie naszego \u017cycia wa\u017cniejsze staje si\u0119 dla nas bycie<\/strong> przyjacielem, a nie posiadanie<\/strong> przyjaciela?<\/p>\n
Mo\u017cemy by\u0107 sceptyczni wobec takiej mo\u017cliwo\u015bci jako dojrza\u0142a i realistyczna osobowo\u015b\u0107, kt\u00f3ra przesz\u0142a przez wiele do\u015bwiadcze\u0144.<\/p>\n
Filozof Arthur Schopenhauer w swojej przypowie\u015bci o je\u017cozwierzach oraz w \u201eAforyzmach o m\u0105dro\u015bci \u017cycia\u201d maluje ponury obraz ludzkiej potrzeby blisko\u015bci, gdy m\u00f3wi o przyja\u017ani w nast\u0119puj\u0105cy spos\u00f3b:<\/p>\n
Prawdziwa, autentyczna przyja\u017a\u0144 zak\u0142ada zdecydowany, czysto obiektywny i ca\u0142kowicie bezinteresowny udzia\u0142 w dobru i pomy\u015blno\u015bci drugiego (…). Egoizm ludzkiej natury jest temu tak przeciwny, \u017ce prawdziwa przyja\u017a\u0144 jest jedn\u0105 z tych rzeczy, o kt\u00f3rych, jak o kolosalnych w\u0119\u017cach morskich, nie wiadomo, czy s\u0105 bajeczne, czy te\u017c gdzie\u015b istniej\u0105.<\/p><\/blockquote>\n
Czy wi\u0119c przyja\u017a\u0144 to tylko my\u015blenie \u017cyczeniowe; ostateczna iluzja? Samooszustwo, bez kt\u00f3rego zimny, okrutny \u015bwiat by\u0142by po prostu nie do zniesienia? Iluzja, kt\u00f3ra musi pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej roztrzaska\u0107 si\u0119 o ska\u0142y twardej rzeczywisto\u015bci?<\/p>\n
Bezwarunkowe zrozumienie kogo\u015b, z kim si\u0119 przyja\u017animy, nie jest mo\u017cliwe dla os\u0105dzaj\u0105cego umys\u0142u naszej osobowo\u015bci ego. Natomiast otwarte i kochaj\u0105ce serce, kt\u00f3re pozwoli\u0142o na wej\u015bcie \u015awiat\u0142a uniwersalnego promieniowania Chrystusa, jest do tego absolutnie zdolne. Poniewa\u017c tym, co mamy wsp\u00f3lnego i co nas \u0142\u0105czy w ka\u017cdym momencie, jest esencja Pierwotnego \u0179r\u00f3d\u0142a.<\/p>\n
Mo\u017cna \u015bmia\u0142o za\u0142o\u017cy\u0107, \u017ce mo\u017cemy znacznie udoskonali\u0107 sztuk\u0119 przyja\u017ani. Poprzez po\u015bwi\u0119canie uwagi naszym bli\u017anim, poprzez uczenie si\u0119 s\u0142uchania, poprzez rozwijanie zdolno\u015bci do empatii, poprzez rozwijanie wra\u017cliwo\u015bci na energetyczne prawa dbania o siebie nawzajem\u2026 To tylko niekt\u00f3re korzystne sk\u0142adniki przyjaznych interakcji z innymi.<\/p>\n
I jest oczywiste, \u017ce b\u0119dziemy dobrym przyjacielem dla innych tylko w takim stopniu, w jakim nauczyli\u015bmy si\u0119 by\u0107 dobrym przyjacielem dla siebie. Na d\u0142ugo przed odkryciami wsp\u00f3\u0142czesnej psychologii Arystoteles zauwa\u017cy\u0142, \u017ce uczucia, jakie \u017cywimy wobec naszych przyjaci\u00f3\u0142, odzwierciedlaj\u0105 uczucia, jakie \u017cywimy wobec samych siebie.<\/p>\n
Ale poza wzajemn\u0105 sympati\u0105 i harmoni\u0105 pogl\u0105d\u00f3w i zainteresowa\u0144, wydaje mi si\u0119, \u017ce jeszcze jeden sk\u0142adnik ma ogromne znaczenie dla rozkwitu prawdziwej przyja\u017ani: wzajemne „poznanie” si\u0119 wed\u0142ug najg\u0142\u0119bszego wn\u0119trza duszy, wsp\u00f3lna wizja drogi ku prawdziwemu przeznaczeniu bycia cz\u0142owiekiem, absolutna gotowo\u015b\u0107 do bycia dla siebie godnymi zaufania towarzyszami.<\/p>\n
Termin Anam Cara<\/em>, pochodz\u0105cy z kultury celtyckiej, oznacza „przyjaciela duszy”, ale ma te\u017c takie znaczenie jak „towarzysz”, „nauczyciel duchowy” lub „brat\/siostra\u201d. Pr\u00f3ba realizacji duchowego idea\u0142u jedynie na poziomie ziemskim prowadzi jednak nieuchronnie do fa\u0142szu i rozczarowania.<\/p>\n
Platon w swojej Uczcie<\/em> m\u00f3wi o boskich istotach ludzkich, kt\u00f3re zosta\u0142y przeci\u0119te na p\u00f3\u0142 przez bog\u00f3w i od tamtej pory nieustannie poszukuj\u0105 swojej zagubionej drugiej po\u0142owy. Kierowani t\u0105 pierwotn\u0105 t\u0119sknot\u0105 przez wiele ziemskich \u017cy\u0107, wci\u0105\u017c piel\u0119gnujemy nadziej\u0119 na znalezienie w tej czy innej osobie naszej „bratniej duszy”, kt\u00f3ra wreszcie zapewni nam to wszystko, czego nam brakowa\u0142o. Jest to jednak tragiczny b\u0142\u0105d, kt\u00f3ry nie pozwala nam rozpozna\u0107, \u017ce tego drugiego mo\u017cna znale\u017a\u0107 jedynie w naszej w\u0142asnej istocie, w j\u0105drze naszej duszy, kt\u00f3re zosta\u0142o oderwane od pierwotnego boskiego porz\u0105dku.<\/p>\n
\u017badna inna osoba, nawet nasz najbli\u017cszy i najdro\u017cszy przyjaciel, nie jest na tym \u015bwiecie po to, aby zaspokoi\u0107 nasze t\u0119sknoty. Kiedy naprawd\u0119 to zrozumiemy, uwolnimy si\u0119 od ograniczaj\u0105cych wi\u0119z\u00f3w fa\u0142szywych oczekiwa\u0144. I te\u017c uwolnimy innych.<\/p>\n
Khalil Gibran w Proroku<\/em> tak m\u00f3wi o ma\u0142\u017ce\u0144stwie: „Zwa\u017ccie jednak, by w owym byciu razem rozpostar\u0142y si\u0119 r\u00f3wnie\u017c przestrzenie niczyje, tak aby mi\u0119dzy wami wiatry niebios ta\u0144czy\u0107 mog\u0142y”. Wtedy ustanie odgrywanie r\u00f3l, kt\u00f3re nak\u0142adamy na siebie i naszych przyjaci\u00f3\u0142. Wtedy b\u0119dziemy mogli zacz\u0105\u0107 razem zwraca\u0107 si\u0119 ku prawdziwie tw\u00f3rczym i wype\u0142nionym \u015bwiat\u0142em zadaniom.<\/p>\n
Na naszej duchowej \u015bcie\u017cce, kt\u00f3ra nie zawsze jest bezpieczna i \u0142atwa, mo\u017cemy zaoferowa\u0107 sobie nawzajem nieocenion\u0105 pomoc: wsparcie, pomoc w potrzebie, pocieszenie i zach\u0119t\u0119, w zale\u017cno\u015bci od tego, czego wymaga sytuacja. Mo\u017ce to by\u0107 czasem wzajemne odzwierciedlanie niechcianych prawd \u2013 (czy\u017c wszyscy nie jeste\u015bmy dla siebie ca\u0142y czas lustrami?). Albo po prostu mi\u0142o\u015b\u0107, kt\u00f3ra akceptuje tak\u017ce s\u0142abo\u015bci i mniej \u015bwietliste strony osoby, z kt\u00f3r\u0105 si\u0119 przyja\u017animy. Umiej\u0119tno\u015b\u0107 chodzenia z drug\u0105 osob\u0105 tak\u017ce po ciemnych, a nawet przera\u017caj\u0105cych \u015bcie\u017ckach.<\/p>\n
My\u015bl\u0119 w tym kontek\u015bcie o ma\u0142ym, pozornie nieznacz\u0105cym Frodo z tolkienowskiego W\u0142adcy Pier\u015bcieni<\/em>. Bez wsparcia swoich towarzyszy, a zw\u0142aszcza bez niezachwianej lojalno\u015bci przyjaciela Sama, dzielny hobbit nigdy nie by\u0142by w stanie wykona\u0107 swojego ogromnego zadania, jakim by\u0142o dostarczenie Pier\u015bcienia W\u0142adzy do Ognia.<\/p>\n
Czasami do\u015bwiadczamy naszej drogi, naszej misji w \u017cyciu, jako samotnej i trudnej do zniesienia. Wtedy pojawia si\u0119 wielka pokusa, by szuka\u0107 rozproszenia i odwr\u00f3cenia uwagi, za pomoc\u0105 wszelkiego rodzaju spotka\u0144 towarzyskich, za pomoc\u0105 niemal uzale\u017cniaj\u0105cej aktywno\u015bci w cyfrowych sieciach spo\u0142eczno\u015bciowych. Bez podziwu i afirmacji innych mo\u017cemy czu\u0107 si\u0119 w takich fazach nieistotni, pu\u015bci, jakby martwi. Przyja\u017a\u0144 mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 uzale\u017cniaj\u0105cym narkotykiem, z pomoc\u0105 kt\u00f3rego mamy nadziej\u0119 uciec od samotno\u015bci lub nieprzyjemnej konfrontacji z samym sob\u0105.<\/p>\n
Prawdziwym przyjacielem dla innych mo\u017ce by\u0107 tylko ten, kto nauczy\u0142 si\u0119 dobrze czu\u0107 sam ze sob\u0105, albo kto szuka ciszy wewn\u0119trznej kontemplacji, jak obecno\u015bci pocieszaj\u0105cego przyjaciela.<\/p>\n
Gdyby m\u0142oda czytelniczka na s\u0142onecznym tarasie zapyta\u0142a mnie, jakie stwierdzenie dotycz\u0105ce przyja\u017ani szczeg\u00f3lnie mi si\u0119 podoba, by\u0107 mo\u017ce spontanicznie wybra\u0142abym trzeci\u0105 zwrotk\u0119 wiersza \u201eReiselied\u201d niemieckiego poety Hermanna Hessego:<\/p>\n
I tak ka\u017cdy nowy dzie\u0144 poka\u017ce mi<\/p>\n
Nowych przyjaci\u00f3\u0142, nowych braci,<\/p>\n
A\u017c b\u0119d\u0119 m\u00f3g\u0142 bez \u017calu chwali\u0107 wszystkie moce,<\/p>\n
Wszystkich gwiazd go\u015bciem by\u0107 i przyjacielem.<\/p><\/blockquote>\n
\u00a0<\/em><\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"author":925,"featured_media":97556,"template":"","meta":{"_acf_changed":false},"tags":[],"category_":[110119],"tags_english_":[],"class_list":["post-101878","logon_article","type-logon_article","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","category_-zeitgeist-pl"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/logon_article\/101878","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/logon_article"}],"about":[{"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/logon_article"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/925"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/97556"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=101878"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=101878"},{"taxonomy":"category_","embeddable":true,"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/category_?post=101878"},{"taxonomy":"tags_english_","embeddable":true,"href":"https:\/\/logon.media\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags_english_?post=101878"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}